A Costa da Morte galega é un mosaico de pequenos municipios costeiros con cadros de persoal policial reducidos. Unha xefatura típica da zona ten entre 6 e 15 axentes e atende un territorio disperso, con núcleos rurais espallados e picos turísticos no verán. Coordinar o traballo entre municipios veciños sempre foi un problema operativo: cada un tiña o seu propio expediente, o seu propio sistema de denuncias e a súa propia memoria anual.
O problema que ninguén quería resolver
Imaxina unha situación habitual: unha persecución de vehículos cruza o límite entre dous municipios. A policía de A trasládalle a información a B por radio, pero o atestado péchase en B sen trazabilidade do ocorrido en A. Se máis adiante hai que reabrir o expediente, a información está fragmentada en dous sistemas distintos.
Ou un caso aínda máis frecuente: un mesmo condutor reincidente acumula denuncias en catro municipios distintos. Cada xefatura tramita a súa denuncia sen saber que o condutor xa ten outras tres. A perspectiva supramunicipal é invisible.
A solución tradicional era pedirlle á Deputación que centralizase. Pero as deputacións non teñen competencia operativa sobre as policías locais, só de coordinación. A unificación tiña que vir desde abaixo, mediante un convenio voluntario entre os seis concellos.
O modelo: unha plataforma compartida con autonomía local
Appolo despregouse en modo multi-tenant federado: unha soa instancia técnica, seis tenants lóxicos, cada un cos seus propios datos, os seus propios usuarios e o seu propio acceso. A unión é total cando se quere consultar e separada cando non.
Cada xefatura mantén a súa autonomía completa:
- Os seus propios expedientes e a súa propia numeración.
- Os seus propios usuarios e os seus propios permisos.
- O seu propio cadrante de servizos e a súa propia memoria anual.
- Os seus propios indicadores e os seus propios informes á alcaldía.
O que se comparte voluntariamente:
- Consulta cruzada de matrículas. Cando un axente de A consulta unha matrícula e esta ten antecedentes en B, ve a información de B inmediatamente.
- Coordinación de eventos especiais. Romarías, festas patronais e eventos deportivos planifícanse conxuntamente.
- Estatísticas comparadas e benchmarks supramunicipais para os responsables.
O convenio interadministrativo
O despregamento técnico foi rápido (catro semanas), pero o convenio entre os seis concellos levou sete meses. Cada municipio tivo que aprobar o convenio en pleno, co seu informe xurídico e as súas implicacións orzamentarias.
Os puntos críticos do convenio foron tres:
Repartición de custos
Acordouse un modelo proporcional ao número de axentes activos en cada xefatura. Isto evitou que o municipio pequeno pagase o mesmo que o grande, mantendo a equidade sen penalizar quen achega máis recursos ao sistema.
Gobernanza
Constituíuse unha comisión técnica cun representante de cada xefatura máis un representante da Deputación como observadora. Esta comisión aproba os cambios significativos no sistema (novos módulos, modificación de permisos cruzados etc.).
Saída do convenio
Calquera concello pode saír do convenio cun preaviso de seis meses. Ao facelo, recibe unha copia íntegra dos seus datos en formato estándar e exportable, sen penalización.
O que cambia operativamente para un axente
Para o axente de rúa, o máis visible é a consulta unificada de matrículas e persoas. Cando para un condutor e consulta a súa matrícula, recibe a información completa: se ten denuncias pendentes en calquera dos seis municipios, se hai ordes de busca activas, se hai incidencias previas anotadas. Toda a información nunha soa pantalla.
A identificación de persoas funciona igual: un padrón cruzado entre os seis municipios permite saber onde está empadroado un cidadán sen necesidade de chamadas telefónicas a outros concellos.
Para o responsable da xefatura, o máis visible é o cadro de mando supramunicipal: estatística comparada de tipos de denuncia, picos horarios, zonas quentes, accidentes. Permite tomar decisións operativas con perspectiva rexional, non só municipal.
Cifras do primeiro ano
| Indicador | Resultado |
|---|---|
| Consultas cruzadas mensuais | ~1.200 |
| Condutores reincidentes identificados (que antes pasaban desapercibidos) | 87 |
| Eventos coordinados conxuntamente (romarías, festivais) | 23 |
| Tempo medio de tramitación dun expediente | −35% |
| Memoria anual unificada (antes 6 documentos separados) | 1 documento + 6 anexos |
Replicabilidade do modelo
Este modelo é especialmente potente para zonas con moitos municipios pequenos e cadros de persoal policial reducidos: Costa da Morte, Cabe-Sil, Serra de Gredos, comarca do Bierzo, Pireneo aragonés, Alpujarras, A Mancha rural… Calquera territorio onde a dispersión administrativa fai que o axente "patrulle" varios municipios á vez aínda que institucionalmente traballe para un só.
A barreira principal non é técnica senón de gobernanza. O convenio interadministrativo é o reto real, e por iso recomendamos que o primeiro paso sexa sempre reunir os alcaldes e os responsables das xefaturas nunha mesa para definir que queren compartir e que non. Unha vez clarificado iso, a implantación técnica é a parte doada.
